HUYỀN THOẠI CHO MUÔN ĐỜI
Vào tới Thành phố Hồ Chí Minh, bạn chịu khó phóng xe máy qua chặng đường chừng hơn 40km, về hướng huyện lỵ Cần Giờ, bạn hãy ghé thăm nơi phục chế Căn cứ Rừng Sác xa xưa. Cũng là những mái lán lợp lá, bàn ghế, giường phản ghép bằng thân cây đước, nơi ghi là chỗ hội họp, nơi ghi phòng quân y, nơi trực thông tin, nơi sản xuất vũ khí... Bạn sẽ được ăn bữa trưa với vắt cơm và một miếng cá thòi lòi kho mặn, hệt như bữa cơm chiến sĩ Rừng Sác ăn năm xưa, trước giờ xuất kích. Có cả dãy lán quân nhu chị em may vá quần áo cho đồng đội của mình. Bạn sẽ được nghe cựu binh Rừng Sác đã qua tuổi thất thập kể những câu chuyện về sinh hoạt trong ngày mưa, khi máy bay Mỹ rải chất độc hóa học, vào mùa khô cạn nước phải tích nước ngọt bằng cách nào...
Bước vào gian hội trường bạn sẽ nhìn thấy những tấm ảnh khổ lớn, ảnh đen trắng, chụp cảnh anh em bộ đội Đặc công nước sinh hoạt, chiến đấu ra sao. Kiểu ảnh tân văn báo chí, hoàn toàn là những tấm ảnh chụp người thật, việc thật. Nhớ lần đầu tiên khi được chứng kiến những tấm ảnh này, tôi ngạc nhiên hỏi Đại tá Lê Bá Ước - Trung đoàn trưởng kiêm Chính ủy Trung đoàn Đặc công nước Rừng Sác:
- Anh sưu tầm, gom tích những bức ảnh này ngay từ những năm chiến tranh còn đang xảy ra sao?
Ông Bảy Ước cười - vẫn là tiếng cười rất riêng của ông:
- Phần lớn anh em Trung đoàn 10 xuất thân ở những vùng quê nghèo miền Bắc hoặc vùng sông nước miền Tây Nam Bộ. Anh tính coi, gia đình nông dân, trước khi nhập ngũ làm sao có nổi tấm ảnh chụp mà gửi lại cho bố mẹ, vợ con? Rồi anh em chiến đấu và hy sinh ở đây. Lập bàn thờ, người thân phải lấy ảnh ông anh, chú em ruột đưa thợ vẽ lại cho hao hao giống người đã chết mà hương khói. Biết thế, tôi đã viết thư báo tin hoặc gửi những tấm ảnh anh...